Hoạt động làm con rối giấy 12 con giáp

Tự làm rối giấy 12 con giáp

Nội dung

Chuyên đề STEM liên quan: D&T – Thiết kế và Công nghệ, Engineering – Kỹ thuật

Đối tượng học: 11 – 14 tuổi

Ở Trung Quốc ứng với 12 cung hoàng đạo sẽ có 12 con vật làm biểu tượng và cứ mỗi năm một con theo chu kỳ 12 năm một lần, gần đúng với quỹ đạo 11,85 năm của Sao Mộc. Ví dụ, năm 2020 là năm của con Chuột; năm 2021 sẽ là năm con Bò; năm 2022 sẽ là năm Hổ. Các động vật khác là Thỏ, Rồng, Rắn, Ngựa, Dê, Khỉ, Gà trống, Chó và Lợn. Bài học này sẽ vận dụng kiến thức lí thú này để thiết kế một bài học mà nhiệm vụ của người học là tạo ra một sản phẩm handmade là những con rối giấy 12 con giáp với các hình vẽ đồ họa. Qua đó, người học sẽ được dạy và hướng dẫn cách áp dụng các kết cấu đơn giản như tổ hợp bánh lăn và chốt liên kết để tạo ra một con rối giấy có khả năng di chuyển được.

Hoạt động làm con rối giấy 12 con giáp

Hoạt động làm con rối giấy 12 con giáp.

Giới thiệu về hoạt động sáng tạo với t làm ri giy 12 con giáp

Nộ dung bài học Tự làm rối giấy 12 con giáp cho phép người học phát triển kiến thức và kỹ năng về Thiết kế & Công nghệ và Kỹ thuật đã học của mình. Qua đó, họ có thể tạo ra một sản phẩm đồ họa hấp dẫn – con rối giấy có thể di chuyển được bởi được áp dụng kết cấu bánh lăn và chốt iên kết. Cụ thể, người sẽ tự tay chế tạo từng bộ phận của con rối. Trong đó, quan trọng nhất là việc người học ứng dụng kết cấu bánh lăn và chốt liên kết được gắn vào trục quay để tạo nên một động cơ giúp cho chân con rối có thể di chuyển được theo kiểu tịnh – tiến.

Người dạy có thể sử dụng bài học này để dạy vào giờ chính khóa hoặc ngoại khóa để bổ trợ cho các kiến thức về các cơ chế/ kết cấu đơn giản và cách thức chuyển động từ quay sang dạng chuyển động tịnh tiến. Ngoài ra, nó còn giúp người học xây dựng và rèn luyện các kiến thức, kỹ năng về D&T và Kỹ thuật.

Mục tiêu của hoạt động sáng tạo t làm ri giy 12 con giáp

Kết quả đạt được mà hoạt động tự làm rối giấy 12 con giáp mong muốn đạt được gồm:

Người học hiểu được và tạo ra được kết cấu bánh lăn và chốt liên kết có thể tạo ra chuyển động cho những đồ vật tĩnh.

Chỉ với các chất liệu giấy và hình vẽ đồ họa, người học có thể tạo ra một con rối giấy 12 con giáp theo cung hoàng đạo Trung Quốc có thể di chuyển vô cùng sinh động.

Vật dụng cho hoạt động sáng tạo với t làm ri giy 12 con giáp

Các ống giấy có hình trụ

Xiên bằng gỗ

Keo dính

Cục gôm bút chì, kéo, keo hai mặt

Hình đồ họa các khuôn mặt các con vật theo cung hoàn đạo của Trung Quốc được in trên bìa cứng.

Các tấm bìa cát – tông

Chốt liên kết bằng đồng thau

Hướng dẫn thực hành hoạt động sáng tạo t làm ri giy 12 con giáp

Thời lượng: tối thiểu 60 phút

Giới thiệu

Người dạy sẽ giải thích với người học rằng nhiệm vụ của họ là tạo ra rối giấy 12 con giáp theo cung hoàng đạo của Trung Quốc, bằng ống giấy hình trụ có chân di chuyển được làm từ bìa cứng (bìa cát – tông). Sau đó, người dạy sẽ phát các vật dụng cần thiết cho người học.

Thực hành

Bước 1: Chọn khuôn mặt cho con rối

Chọn một khuôn mặt động vật đồ họa theo cung hoàng đạo của Trung Quốc từ hình 1 hoặc hình 2 bên dưới. Sau đó, dùng kéo cắt cẩn thận khuôn mựt con vật mà bạn muốn ra.

Gợi ý: Bạn có thể lựa chọn khuôn mặt con vật có năm sinh trùng với bạn/ bạn cùng lớp/ người thân…

Hình đồ họa khuôn mặt của con rối giấy 12 con giáp

Hình đồ họa khuôn mặt của con rối giấy 12 con giáp.

Bước 2: Gắn khuôn mặt động vật cho rối giấy 12 con giáp của bạn.

Nhẹ nhàng bóp ống giấy hình trụ sao cho hơi dẹp ở vị trí cách mép 2 – 3 cm. Rồi dùng kéo căt ột rãnh nhỏ tại vị trí đó. Sau đó chèn mặt động vật đồ họa đã được cắt rời trước đó vào khe rãnh.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 2

Làm rối giấy 12 con giáp bước 2.

Bước 3: Làm chân cho rối giấy 12 con giáp của bạn.

Dùng kéo cắt rời các bánh lăn và chân của động vật ở hình dưới ra.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 3

Làm rối giấy 12 con giáp bước 3.

Bước 4: Làm chân cho rối giấy 12 con giáp của bạn.

Dán chân vào bìa cát – tông và cẩn thận cắt chúng ra.

Tạo các lỗ trên bề mặt chân con vật bằng bút chì nhọn. Lưu ý bạn nên kê cục gôm hoặc dán băng dính ở phía sau lỗ cần đục như vậy khi bạn dùng bút chì nhọn xuyên lỗ đầu thừa sẽ đâm vào cục gôm ở phía sau làm cho lỗ đục ra nhỏ, không bị rách.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 4

Làm rối giấy 12 con giáp bước 4.

Bước 5: Tạo lỗ cho thân con vật.

Tạo lỗ trên ống giấy hình trụ sẽ dễ hơn ạo lỗ trên tấm bìa cát – tông phẳng. Bạn đánh dấu 2 điểm đối xứng 2 bên của ống trụ để làm điểm nối 2 chân, 2 bên của con vật. Sau đó, kê cục gôm hoặc dán bặng dính ở mặt trong rồi dùng bút chì nhọn để xuyên qua tạo lỗ. Cố gắng sao cho các lỗ ở mỗi bên thẳng hàng với nhau.

Lặp lại thao tác này để làm 2 lỗ đối xứng 2 bên ở đầu còn lại để làm chân sau cho con vật.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 5

Làm rối giấy 12 con giáp bước 5.

Bước 6: Làm trục quay cho chân con vật.

Sau khi tạo 4 lỗ trên ống giấy hình trụ (thân con vật), ứng với mỗi cặp lỗ bạn sẽ dùng xiên que xiên qua và giữ cho que còn thừa ở cả 2 đầu.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 6

Làm rối giấy 12 con giáp bước 6.

Bước 7: Lồng và dán các bánh lăn.

Dán các hình bánh lăn đã cắt rời lúc trước lên bìa cát – tông, sau đó cắt cẩn thận theo viền bánh lăn. Sau đó dán chồng 2 bánh lăn thành 1 cặp lại với nhau bằn keo dính. Chú ý, dán sao cho 2 lỗ trên mỗi bánh sẽ trùng nhau.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 7

Làm rối giấy 12 con giáp bước 7.

Bước 8: Liên kết chân với bánh lăn

Tạo các lỗ trên các bánh lă bằng bút chì nhọn, mỗi bánh lăn sẽ có 2 lỗ, cẩn thận đục lỗ trên bánh lăn (áp dụng cách thức đục lỗ trên chân và thân con vật).

Đối với lỗ ở trung tâm bánh lăn đây sẽ nơi để que xiên (trục) xiên qua, lỗ còn lại sẽ là điểm liên kết giữa bánh lăn và chân con vật. Gắn các bạn lăn vào chân bằng cách sử dụng các mối liên kết là các chốt bằng đồng thau (như hình bên dưới).

Lặp lại điều này đối với cặp chân ở bên còn lại.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 8

Làm rối giấy 12 con giáp bước 8.

Bước 9: Hoàn thành cặp chân 1

Người học căn và cắt các que xiên có độ dài khoảng 7cm (Có thể nhờ người lớn cắt giùm). Dùng keo (keo nến…) gắn cố định các bánh lăn vào đầu các que xiên (trục quay). Để cho keo thật khô, rồi mới lồng toàn bộ cặp chân có trục quay qua phần thân của con vật.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 9

Làm rối giấy 12 con giáp bước 9.

Bước 10: Hoàn thành cặp chân 2.

Tương tự, dùng keo cố định các bánh lăn vào đầu trục quay ở cặp chân còn lại. Giữ cho keo đủ khô.

Làm rối giấy 12 con giáp bước 10

Làm rối giấy 12 con giáp bước 10.

Thử nghiệm/ kiểm tra kết quả

Tiến hành thử nghiệm xem sản phẩm con rối giấy 12 con giáp của bạn đã hoạt động chưa, bằng cách dùng ngón trỏ tác động 1 lực làm trục trước của chân trước con vật quay. Sản phẩm thành công là con vật có thể di chuyển tịnh tiến (tới – lui) một quãng đường nhỏ.

Sau khi hoàn thành sản phẩm và thử nghiệm thành công, người học sẽ chia sẻ với bạn học/ người dạy về kiểu dáng của rối giấy 12 con giáp mà mình lựa chọn, cách tạo ra nó như thế nào và làm sao để chân con vật có thể hoạt động được.

Hoạt động mở rộng

Người học có thể thêm thiết kế hoặc họa tiết/ ha văn của riêng mình vào cơ thể và chân của con rối giấy 12 con giáp của mình để đẹp hơn, sinh động hơn.

Người học cũng có thể tìm hiêu xem, năm sinh của mình sẽ do con vật nào trong 12 con giáp hoàng đạo của Trung Quốc đại diện và dùng con vật đó làm hình mẫu để tự tay thiết kế ra con rối giấy 12 con giáp của mình.

Ngoài ra, người học cung có thể thử nghiên cứu xem ngoài kết cấu bánh lăn và chốt liên kết thì còn cách nào khác để làm cho chân của con vật có thể di chuyển nữa không? và thử tạo ra sản phẩm con rối giấy 12 con giáp có thể di chuyển dựa trên kết cấu mới khám phá đó.

Lưu ý khi thực hành hoạt động sáng tạo với t làm ri giy 12 con giáp

Ở bước 5, người học phải tạo ra các lỗ thẳng hàng ở hai bên, vì điều này là điều kiện căn bản để kết cấu bánh lăn và chốt liên kết đạt hiệu quả như mong muốn.

Ở bước 6, nếu người học tạo ra các lỗ không thẳng hàng thì có thể “sửa” bằng cách tạo thêm lỗ khác.

Ở bước 7, các bánh lăn được dán lại với nhau nhằm mục đích tăng độ cứng, điều này tạo ra 4 bánh lăn có độ dày gấp đôi.

Ở bước 8, người học phải đảm bảo các bánh lăn đã được dán chắc chắn và cố định vào trục quay. Người dạy nên chú ý an toàn cho người học nếu sử dụng súng bắn keo.

Ở bước 9, chiều dài của trục quay có thê được căn chỉnh tùy theo đường kính của ống giấy hình trụ dùng làm thân con vật. Người học có thể trang trí cơ thể và chân động vật khi thời gian cho phép.

 

Trong bài học tự làm rối giấy 12 con giáp này, người học sẽ được dạy những kiến thức cơ bản về kết cấu giúp một sản phẩm đồ họa có thể di chuyển được. Qua đó, người học có thể tự tay làm ra những con rối đồ chơi cho mình. Hơn hết, đây không chỉ là bài học giúp người học rèn luyện được kỹ năng, kiến thức về Công nghệ kỹ thuật của mình mà còn giúp người học tìm hiểu thêm về văn hóa cung hoàng đạo của Trung Quốc.